989122705997+
989125937407+

اقاله، فسخ و انفساخ به چه معناست؟-تعاریف و تفاوت ها

21 آذر 1400

فسخ



فسخ در لغت به معنای اختیار برهم زدن معامله است.
هنگامی که افراد قراردادی را بر اساس شرایط صحت معامله باهم منعقد می‌کنند، ممکن است به هر دلیلی تمايل به از بین بردن آن قرارداد داشته باشند یا اینکه به هر دلیل و سببی بعد از اینکه قرارداد بین طرفین منعقد شده، آن عقد اجرا نشود و عقد منحل گردد.

طبق قانون مدنی انحلال عقد به سه دسته:

  • اقاله

  • فسخ

  • انفساخ

تقسیم شده است. 


تعاریف و معنای هریک


اقاله:
راحت ترین راه انحلال یک عقد اقاله است، هنگامی که طرفین با توافق یکدیگر تصمیم به برهم زدن عقد بگیرند.


فسخ(تفاسخ):
تفاسخ در لغت به معنای برهم زدن معامله با تراضی یکدیگر است.
فسخ به معنای آن است که یکی از طرفین به صورت یکجانبه تصمیم به منحل کردن عقد جاری گرفته و آنرا برهم زند.
مثالی برای عقد لازم:
طبق ماده ۱۱۲۰: "عقد دائم به فسخ یا طلاق باطل می‌شود."
و در عقود جایز می‌توان عقد وکالت را نام برد که به صورت یکجانبه می‌توانند طرفین آنرا فسخ و منحل کنند.


 

بیشتر بخوانید: تفاوت بذل و ابراء مهریه چیست؟


انفساخ:
یکی از موارد انحلال عقد و یا قرارداد انفساخ است، به عبارت دیگر انفساخ به از بین رفتن معامله به صورت خود به خود و قهری می‌گویند.
دو حالت پیش می‌آید:

۱- طرفین قصد برهم زدن قرارداد را ندارند و دخالتی نیز در آن نداشته‌اند و قانون به دلیل یک حادثه این عقد را منحل می‌کند.

۲-برای مثال طرفین در قرارداد ذکر کرده‌اند که تا یک تاریخ مشخص ثمن مبیع باید پرداخت شود، در صورتی که این اتفاق نیفتد قرارداد منحل می‌گردد.
 
نکته:انفساخ هم در عقود لازم و هم در عقود جایز ممکن است. 

طبق ماده ۹۵۴ قانون مدنی؛ در وکالت که یک عقد جایز است، درصورت فوت و یا حجر یکی از طرفین(موکل و یا وکیل) قرارداد منفسخ می‌شود.

((حَجر: به طور کلی در علم حقوق، حجر عبارت است از منع شخصی به حکم قانون از اینکه بتواند امور شخصی خود را به‌طور مستقل و بدون دخالت دیگری انجام دهد.))

طبق ماده ۳۸۷: در معامله بیع هنگامی که مبیع(مالی که به فروش رسیده) قبل از تحویل از بین برود، قرارداد منفسخ می‌گردد.
یا در عقد نکاح، درصورت فوت یا حجر یکی از زوجین عقد منفسخ می‌شود.

تفاوت ها:
تفاوت بین اقاله( تفاسخ) و فسخ در آن است که، در اقاله طرفین با توافق هم تصمیم به منحل کردن قرارداد می‌کنند اما در فسخ این عمل به صورت یکجانبه صورت می‌گیرد.
همانطور که در تعریف انفساخ نیز گفتیم، در انفساخ بدون خواست و دخالت طرفین و با حکم قانون قرارداد باطل می‌شود.

آخرین مقاله ها

لیست نظرات
5/5 0 0 0